Tiêu đề: Máy xúc quay chậm một hướng: Motor quay toa, van điều khiển hay áp suất pilot?
Khi máy xúc gặp tình trạng quay toa chậm chỉ ở một hướng, phương pháp chẩn đoán sẽ khác với trường hợp cả hai hướng đều chậm.
Nếu chỉ một hướng bị ảnh hưởng, nguyên nhân thường liên quan đến mạch điều khiển hướng như áp suất pilot thấp, spool van điều khiển không dịch chuyển hết hành trình, van relief bị rò rỉ hoặc motor quay toa bị rò rỉ bên trong.
Dấu hiệu thường gặp
- Quay phải bình thường nhưng quay trái chậm.
- Quay trái bình thường nhưng quay phải chậm.
- Máy vẫn quay được nhưng tốc độ giảm rõ rệt.
- Áp suất thủy lực giữa hai hướng khác nhau.
- Hiện tượng nghiêm trọng hơn khi dầu thủy lực nóng.
Nguyên lý cơ bản của hệ thống quay toa
Joystick → Van pilot → Áp suất pilot → Main Control Valve → Swing Spool → Motor quay toa → Hộp giảm tốc quay toa
Phanh quay toa cũng phải được giải phóng hoàn toàn khi người vận hành ra lệnh quay.
1. Kiểm tra áp suất Pilot hai hướng
Đây là một trong những bước đầu tiên cần thực hiện.
Nếu áp suất pilot ở hướng bị chậm thấp hơn hướng còn lại, spool điều khiển quay toa có thể không di chuyển hết hành trình.
Khi đó lưu lượng dầu tới motor quay toa bị hạn chế.
Nguyên nhân có thể
- Van pilot trong joystick bị mòn.
- Ống pilot bị nghẹt hoặc gập.
- Mạch pilot bị nhiễm bẩn.
- Rò rỉ bên trong mạch pilot.
- Van điện từ tỷ lệ bị lỗi.
2. Kiểm tra Swing Spool trong Main Control Valve
Nếu áp suất pilot bình thường, tiếp tục kiểm tra spool điều khiển quay toa.
Spool bị kẹt, mòn hoặc không đi hết hành trình có thể hạn chế lưu lượng dầu theo một hướng.
3. Kiểm tra van Relief của mạch quay toa
Hệ thống quay toa thường sử dụng crossover relief valve để bảo vệ motor khỏi áp suất quá cao trong quá trình tăng tốc và giảm tốc.
Nếu van ở một phía bị:
- lò xo yếu,
- bẩn tại bề mặt làm kín,
- poppet hư hỏng,
- rò rỉ bên trong,
áp suất có thể bị xả quá sớm và làm giảm mô-men quay.
4. Kiểm tra áp suất nhả phanh quay toa
Phần lớn motor quay toa sử dụng loại phanh đóng bằng lò xo và nhả bằng áp suất thủy lực.
Nếu phanh không nhả hoàn toàn, motor sẽ phải thắng thêm lực cản và tốc độ quay giảm.
Tuy nhiên, do phanh thường được sử dụng chung cho cả hai hướng, sự cố chỉ xảy ra ở một hướng thường liên quan nhiều hơn tới pilot pressure, control valve hoặc relief valve.
5. So sánh áp suất thủy lực chính
| Kết quả kiểm tra | Khu vực nghi ngờ |
|---|---|
| Áp suất pilot thấp ở một hướng | Van pilot, ống pilot, solenoid hoặc mạch pilot |
| Pilot bình thường nhưng main pressure thấp một hướng | Main control valve hoặc relief valve |
| Áp suất cao nhưng quay vẫn chậm | Motor quay toa, phanh, hộp giảm tốc hoặc cản trở cơ khí |
| Áp suất thấp ở cả hai hướng | Main pump, regulator hoặc nguồn cấp thủy lực |
6. Thực hiện Case Drain Test cho Motor quay toa
Nếu hệ thống điều khiển và áp suất đều bình thường, motor quay toa cần được kiểm tra sâu hơn.
Sự mài mòn piston, cylinder block, valve plate hoặc rotary group có thể làm tăng rò rỉ bên trong.
Case drain test là phương pháp hữu ích để đánh giá tình trạng rò rỉ của motor.
Luôn so sánh kết quả với tiêu chuẩn của nhà sản xuất vì giới hạn case drain khác nhau giữa từng model máy.
7. Kiểm tra lực cản cơ khí
- Vòng bi quay toa thiếu bôi trơn.
- Hộp giảm tốc quay toa hư hỏng.
- Bearing motor bị hư.
- Bánh răng mòn bất thường.
- Phanh quay toa không nhả hoàn toàn.
Trình tự chẩn đoán khuyến nghị
Xác nhận triệu chứng → Pilot Pressure → Main Pressure → Swing Spool → Relief Valve → Brake Release → Case Drain Motor → Kiểm tra cơ khí
Ví dụ chẩn đoán
Giả sử máy quay phải bình thường nhưng quay trái chậm.
Nếu áp suất pilot bên trái thấp hơn bên phải, không nên tháo motor quay toa ngay.
Hãy kiểm tra trước joystick pilot valve, đường ống pilot, proportional solenoid và mạch điều khiển tương ứng.
Nếu pilot pressure và main pressure đều bình thường nhưng case drain cao, khả năng motor quay toa bị rò rỉ bên trong sẽ lớn hơn.
Checklist kiểm tra
- Kiểm tra mức và tình trạng dầu thủy lực.
- Kiểm tra filter thủy lực.
- So sánh pilot pressure hai hướng.
- So sánh main pressure hai hướng.
- Kiểm tra hành trình swing spool.
- Kiểm tra crossover relief valve.
- Kiểm tra áp suất nhả phanh.
- Thực hiện case drain test.
- Kiểm tra hộp giảm tốc quay toa.
- Kiểm tra bôi trơn vòng bi quay toa.
Kết luận
Máy xúc quay toa chậm chỉ một hướng không có nghĩa là motor quay toa chắc chắn đã hỏng.
Việc chẩn đoán nên bắt đầu từ áp suất pilot và main control valve. Sau khi các hệ thống này được xác nhận bình thường, tiếp tục kiểm tra relief valve, phanh quay toa, case drain của motor và các bộ phận cơ khí.
Chẩn đoán dựa trên áp suất và lưu lượng sẽ giúp tránh thay thế linh kiện không cần thiết và rút ngắn thời gian sửa chữa.
An toàn: thực hiện đo áp suất theo quy trình của nhà sản xuất, sử dụng đồng hồ đúng dải áp suất, áp dụng LOTO và xả hết áp suất thủy lực còn lại trước khi mở đường dầu.
Câu hỏi thường gặp
Tại sao máy xúc chỉ quay chậm ở một hướng?
Nguyên nhân thường là áp suất pilot thấp, spool van điều khiển không di chuyển hết hành trình, relief valve bị rò hoặc motor quay toa bị rò rỉ bên trong.
Quay toa chậm có chắc chắn do motor bị hỏng không?
Không. Nên kiểm tra mạch pilot và main control valve trước khi tháo motor quay toa.
Làm sao kiểm tra rò rỉ bên trong motor quay toa?
Có thể thực hiện case drain test và so sánh kết quả với tiêu chuẩn của nhà sản xuất.
Nếu áp suất cao nhưng máy vẫn quay chậm thì sao?
Cần nghi ngờ rò rỉ bên trong motor, phanh bị kéo, hộp giảm tốc hoặc lực cản cơ khí.
Posting Komentar